In de audiowereld wordt soms heel druk gedaan over de juiste ʻmatchʼ tussen componenten. Elke schakel in de set moet bij de rest van de set passen om zo uiteindelijk een klankmatig coherent geheel te vormen. Toen ik dan ook het aanbod kreeg van Peter Vervoorn van importeur Sound Emotions om een volledige MBL-set te recenseren, was de eerste gedachte die bij me opkwam dat wanneer een fabrikant een set presenteert, de synergie tussen de componenten bijna vanzelfsprekend in orde moet zijn. Naast een kennismaking met een merk was het dus ook nog eens een uitstekende gelegenheid om het begrip synergie in audio te onderzoeken.
De betreffende set had voor ik hem kreeg reeds enige tijd gespeeld op een opendeurdag bij een Belgische dealer van Sound Emotions. Het was dan ook daar dat ik de set ging ophalen. Na thuiskomst kon ik nauwelijks wachten om alle dozen uit te pakken en de set op te stellen. Nu vraagt u zich waarschijnlijk af waaruit de set bestaat? Wel, van Peter kreeg ik de beschikking over een CD-speler (type 1431), een geïntegreerde versterker (type 7006), een paar monitorspeakers (type 311E) en een paar biwire luidsprekerkabels van Vovox. De totale setprijs zit om en bij de 10.000€. Dit is geen goedkope set, maar wel een set die voor veel mensen nog betaalbaar is.
Eens de apparaten uitgepakt zijn, kijk je naar een optisch heel mooi bij elkaar passend geheel, dat afgewerkt is in mooi aluminium en een robuuste, rustige indruk maakt. Ook binnenin zijn de apparaten heel netjes opgebouwd en met veel aandacht voor detail. De CD-speler heeft zowel gebalanceerde als ongebalanceerde uitgangen en kan een gewoon CD-signaal upsamplen naar de DVD-standaard van 24-bit/96Khz, wat zou moeten resulteren in een betere klank. Centraal vooraan op de CD-speler vind je een dimbaar display en rond dit display vind je een aantal redelijk kleine knopjes die de meest noodzakelijke functies bedienen (play, stop, open/close,…) De versterker is een qua design vrij puristisch apparaat. Centraal op de versterker vind je een dimbaar display met daar rond aan elke kant vijf knopjes. Met die knopjes kan je je bron kiezen, de versterker muten en het display uitschakelen. Ook vind je nog een knop die de MBL doet functioneren als een eindversterker binnen een HT-omgeving (de ʻprocessorʼ-knop). Onder het display vind je een knop om het volume te regelen. Hier vind je dus geen lelijke draaiknop die het uiterlijk van de versterker verstoort. De plaatsing van de knopjes zorgt er ook voor dat de CD-speler en de versterker optisch een geheel vormen. Achteraan vinden we genoeg ingangen voor de meeste sets, die dan ook nog eens ver genoeg uit elkaar staan. Hierdoor vinden ook wat dikkere kabels zoals mijn eigen Purist Audio Design gemakkelijk een plaatsje. De luidsprekeruitgangen zijn ook zeer solide en kunnen zowel met banaanstekkers als met vorken overweg. Ook qua specificaties is de versterker op zijn minst indrukwekkend te noemen. De versterker heeft een 450 watt transformator aan bord die bij 8 ohm 2 maal 120 watt aan de luidsprekerklemmen kan afgeven en maar liefst 2 maal 185 watt bij 4 ohm. Bij 4 ohm is de dempingsfactor een vrij hoge 300, wat ervoor zorgt dat deze versterker absoluut geen moeite zal hebben om zelfs moeilijke luidsprekers onder controle te houden. Dit brengt ons dan naadloos bij het laatste onderdeel van de MBL-set, de luidsprekers.
De 311E-luidsprekers zijn een twee-en-een-halfwegontwerp met een 17cm kevlar midden/ laagunit, een 28mm tweeter en last but not least een magnetostatische supertweeter. Qua uiterlijjk passen deze monitoren mooi bij de rest van de set, zeker in hun afwerking met zwarte pianolak. Voor een boekenplankluidspreker zijn het vrij grote luidsprekers die met hun 16kg per stuk ook niet de lichtste zijn. De luidsprekers maken gebruik van het bassreflexprincipe met een naar achteren gerichte poort. Technisch gezien zijn deze luidsprekers niet de liefste van de klas met hun vrij lage gevoeligheid van 84 dB, wat maakt dat ze nood hebben aan een stabiele versterker die genoeg stroom kan leveren. De bijgeleverde luidsprekerkabels zijn van Vovox en zijn eigenlijk verbazingwekkend goedkoop in verhouding met de rest van de set. Voor net geen 300€ heb je een biwireluidsprekerkabel die op het eerste zicht een beetje aan Nordost doet denken qua uitzicht en netjes is afgewerkt met banaanstekkers. De kabels zijn vrij stug, maar door hun platte constructie zijn ze toch vrij makkelijk te hanteren en weg te werken.
LUISTEREN
Na deze beschrijving van de apparaten komt het belangrijkste. Hoe klinken ze? En nog meer, hoe klinken ze met en zonder elkaar? De set werd opgesteld in plaats van mijn normale set en ook werden de onderdelen in mijn set opgenomen om ze apart te kunnen beoordelen. De luidsprekers hebben door hun achterwaartse baspoort nood aan een vrije opstelling met voldoende afstand van zowel zij- als achtermuren. Nadat de set een aantal dagen kon opwarmen met de radio of een CDtje op de achtergrond, werd het tijd voor het meer serieuze werk. Een eerste artiest die het vuur aan de schenen van de MBL-set mocht leggen was Neil Young. Met zijn vorig jaar verschenen ʻLive at Massey Hallʼ heeft de meester een plaat uitgebracht die een mooie staalkaart biedt van zijn kunnen tijdens zijn top. Eén van mijn favoriete nummers op de CD (en van Neil Young tout cours) is ʻOld Manʼ. De MBLcombinatie slaagde er zeer goed in om de ambiance van Massey Hall en de sfeergeluiden realistisch in de ruimte te projecteren. Het gitaarspel en de stem van Neil Young werden ook met de nodige body weergegeven en het geheel klonk ook op geen enkel moment druk of scherp of wat dan ook. De weergave was mooi evenwichtig en door de goede controle van de versterker op de luidsprekers was er ook veel rust en autoriteit in de weergave.
Van de oude garde springen we over naar wart recenter werk. Onlangs ontdekte ik op het Blue Note Jazz festival in Gent een jonge Amerikaanse zangers die getekend door het leven is beginnen zingen als een vorm van therapie. Melody Gardot is ondertussen 23 en heeft onlangs een debuut CD uitgebracht die zeer de moeite waard is. Eén van mijn favoriete nummers op de CD is Quiet Fire, een mooi, beetje uptempo liefdesliedje waarin Melody haar verlangen naar een mooie liefde bezingt. Ook hier brengt de set weer een muzikaal plaatje naar voren, waarin Melody een beetje upfront gebracht wordt zonder dat het teveel wordt en er weer een mooi podium voor je staat. Beide tracks heb ik ook beluisterd met enkel de CD-speler in mijn set en dan bleek dat de CD-speler zich buiten zijn eigen familie niet zo goed thuis voelde, althans niet in mijn set. Enkel de CD-speler zorgde in mijn eigen set voor een weergave die iets meer naar het analytische neigde dan ik persoonlijk prettig vindt. Dit terwijl de weergave van CD in de volledige MBL set op mij overkwam als muzikaal en uitgewogen. En hier heb je dan meteen de titel van de recensie, de magie van synergie…
Om de lagetonenweergave van de luidsprekers te beoordelen had ik een probleem: een te kleine kamer. Ondanks het feit dat het monitorspeakers zijn, hebben de speakers best wat ruimte nodig en mijn luisterkamer kon hen die niet geven. Ik heb de luidsprekers ook nog gehoord bij een puresound-collega thuis en daar bleek dat ze wel in staat waren tot een mooie, doortekende en evenwichtige weergave van de lage tonen. Zo blijkt trouwens maar weer dat de kamer een van de meest bepalende factoren is voor een goede weergave. Wat de rest van het frequentiespectrum betreft, daar zat het meer dan goed. De bandtweeter zorgt voor een heel open en transparante weergave van de hoogste tonen (een feest met klassieke fluitconcertoʼs zoals het eerste fluitconcert van Mozart, K313, in de uitvoering van Emmanuel Pahud en Claudio Abbado op EMI). Ook het midden was uitgewogen en heel zuiver met een zeer goede stemweergave tot gevolg. De makkelijkste manier om zoiets te testen, vind ik trouwens altijd een spreekstem. Een tweetal jaren geleden zat er een CD bij het Duitse magazine ʻAudioʼ met daarop verschillende spreekstemmen die ik steeds gebruik om het middengebied te beoordelen. Natuurlijk zit de stem niet volledig in het middengebied, maar de belangrijkste elementen bevinden zich wel daar. Een versmeerd middengebied zorgt voor een andere klankkleur in de stem en een slechtere verstaanbaarheid is mijn ervaring. En met die CD scoorde de MBL luidspreker vrij hoog in mijn lijstje voor het middengebied en schatte ik hem zeker hoger in dan zijn prijs.
Ook buiten zijn eigen biotoop, opgenomen in mijn eigen set, sloeg de luidspreker helemaal geen mal figuur. Ik durf zelfs te stellen dat de grootste verschillen te wijten waren aan de verschillende sets eerder dan aan een ander gedrag van de luidspreker. Zowel de MBLset als mijn eigen set hebben een grote controle over de luidspreker, alleen is mijn eigen set net iets warmer afgestemd dan de MBL en dat kon je met de MBL-luidspreker heel makkelijk en goed horen. Een goede ʻvertolkerʼ in de ware zin van het woord dus. Tenslotte rest er nog ons nog één component waarover ik nog niet ben uitgeweid, namelijk de versterker. En dat is met reden. De MBL-versterker heeft, vind ik, immers weinig of geen eigen klankkleur. De 7006 is een vrij neutrale versterker, die wel wat meer naar het analytische neigt. Dit viel onmiddellijk op als ik hem inzette in de plaats van mijn eigen voor-eindcombinatie. Hij mist een beetje het vloeiende dat ik in mijn eigen set gewoon ben. Daartegenover staat wel een versterker die een grote controle over de luidsprekers toont en die daarenboven door zijn ruim bemeten voeding heel wat dynamiek in zijn mars heeft. Orchestrale tutti of plotse uithalen in een opera (zoals in mijn favoriete Puccini-opera Turandot en dan nog liefst de versie met Pavarotti in zijn hoogdagen op Decca) worden met gemak weergegeven. In vergelijk met mijn eigen versterking, was het beeld van de MBL minder diep en breed, maar wel gedetailleerder en meer gefocust. Bij de MBL was het makkelijker om muzikanten te pin-pointen op hun plaats. Wat je dan verkiest, meer detail en focussering of een diffusere geluidsbubbel, is volgens mij louter een kwestie van smaak en daarover valt niet te twisten. Interessant was wel dat hij toch net iets warmer leek afgestemd te zijn dan de CD-speler, zodat hij in een volledige MBL-set de CD-speler wat compenseerde. Dus ook hier weer werd duidelijk dat de componenten in de set echt wel op mekaar afgestemd zijn.
Naast de aangehaalde voorbeelden werden nog tal van tracks beluisterd van onder andere Carla Bruni, Woven Hand, Kraftwerk en Bob Dylan en telkens slaagde de MBL-set erin om een overtuigend plaatje neer te zetten, zelfs met iets mindere opnames. Iets wat alleen voorbehouden is aan de echt goede apparaten is mijn ervaring. Steeds was het resultaat een muzikale, gedetailleerde en onopdringerige weergave die je toeliet om uren na elkaar te luisteren en wat mij mijn notitieboekje maar al te vaak deed vergeten. En voor we het vergeten, moeten we ook nog de kabels vermelden. Deze kabels passen wonderwel bij de MBL-set, maar eens aangesloten op mijn eigen set deden ze me niet veel meer. Het geluid versmeerde wat, het was niet meer zo open etc., allemaal eigenschappen die in de MBL-set niet terugkwamen. Andersom bleek mijn eigen kabel het niet zo goed te doen in de MBL-set en had deze een beetje hetzelfde effect als de Vovox in mijn eigen set. Natuurlijk zijn het bij kabels altijd meer nuanceverschillen dan werelden van verschil, maar het was onmiskenbaar hoorbaar voor mij. Niettemin zou ik de Vovoxkabels blindelings aan durven raden bij een MBL-set of een set met een gelijkaardig klankkarakter.
CONCLUSIE
Met deze set heeft MBL een uitgewogen geheel op de markt gebracht waarbij de som van de delen duidelijk op een veel hoger niveau speelt dan de apparaten apart. Het geluid laat zich kenmerken door muzikaliteit, detaillering en evenwicht. De luidsprekers hebben een wat grotere kamer nodig dan je zou vermoeden voor de grootte, maar eens ze de ruimte hebben, laten ze horen waartoe ze in staat zijn en dat is de moeite! Ook de kabels waren een heel aangename verrassing met een meer dan uitstekende prijs/kwaliteitsverhouding. Wie MBL nog nooit gehoord heeft, wordt bij deze aangeraden om zich zo snel mogelijk naar een dealer te reppen en deze set eens te beluisteren. Zeer de moeite!
GEBRUIKTE HARDWARE:
- Voorversterkers: Herron HL-1
- Eindversterking: Channel Islands Audio D-100 monoblokken
- Geïntegreerde versterker: MBL 7006
- CD-Speler : Consonance CD-120 Linear/MBL 1431
- Analoge setup: VPI Scout/JMW-9 arm/Shelter 501-II element/Sutherland Ph3D phonopre
- MD-Speler : Sony MDS-JA30ES
- Bekabeling: Kimber (Hero) / Profigold /Pietje Bell (x3) / John Van Gent /Purist Audio Design Aqueous Anniversary LS-kabel en interlink/Vovox luidsprekerkabels
- Luidsprekers: Hyperion HPS-906 en MBL 311E
- Accessoires: vibrapods en -cones, Hyperion Magnetic Floaters, Creaktiv Basic Rack
Voor meer informatie:
Fabrikant: MBL
Importeur: Sound Emotions
RICHTPRIJZEN:
MBL 7006: € 4070
MBL 1431: € 2970
MBL 311E: € 2870 (per paar, excl. stands)
VOVOX LS biwire: € 290 (per paar, 2.5m)



